"Ik ben het meest trots als mensen mij niet meer nodig hebben"

Joske is als jeugdprofessional op school de schakel tussen jeugdhulpverlening en onderwijs in Maassluis, Vlaardingen en Schiedam. Een gesprek over kleine stapjes, droge humor en solliciteren op een kop koffie.

Joske is jeugdprofessional op school bij Scala Jeugdprofessionals. Vanuit het wijkteam werkt ze op drie scholen, als schakel tussen jeugdhulpverlening en onderwijs. Een gesprek over kleine stapjes, droge humor en solliciteren op een kop koffie.

Je bent net terug van vakantie. Was er meteen een moment waarop je dacht: hierom doe ik dit werk?

"Ja, eigenlijk op dinsdagochtend al, tijdens een vergadering op een van mijn scholen. Daar bleek dat de zorg rond een leerling niet liep zoals we wilden. Iedereen was er eigenlijk al een beetje ontmoedigd over. Ik heb diezelfde ochtend een mailtje gestuurd, de juiste persoon gesproken, en de volgende dag was het geregeld. Voor dat kind is dat een enorm verschil: naar school kunnen in plaats van thuis komen te zitten. Dan merk je hoe waardevol het is dat je die schakel tussen jeugdhulpverlening en onderwijs bent."

Waar zit dat verschil tussen onderwijs en jeugdhulpverlening precies?

"School en jeugdhulpverlening spreken soms een andere taal. We werken vanuit verschillende wetgevingen en die vragen andere dingen van je. En een school heeft vierhonderd leerlingen, ik ga over dat ene kind in de klas. Dat kan best schuren. Maar uiteindelijk willen we allemaal hetzelfde: dat een kind zo goed mogelijk onderwijs kan volgen. Ik kijk met een zorgbril, zij met een onderwijsbril. Ik ken de weg in het zorglandschap, zij kennen de weg in het onderwijs. We hebben elkaar dus hard nodig. Het mooie van deze functie is dat ik die twee werelden kan verbinden."

Wat is er onzichtbaar aan jouw werk?

"De kleine sociale momenten. Ik praat veel, met collega's, met samenwerkingspartners. Sommige mensen denken dan: ben jij wel aan het werk? Maar juist omdat ik overal connecties heb en van iedereen weet wie ze zijn en wat ze doen, kan ik heel snel schakelen. Zo krijg je veel geregeld. Elkaar een beetje kennen is misschien wel het belangrijkste gereedschap dat ik heb."

En je team?

"We staan echt voor elkaar klaar. Weet je iets even niet, dan hoef je maar te bellen. Er bestaat geen domme vraag. Toen ik van vakantie terugkwam, ben ik de hele dag bezig geweest met sparren over casussen. Soms had ik hen nodig, soms zij mij. Ik zeg altijd: je hoeft niet alles te weten, je moet de mensen vinden die het wel weten."

Wat zijn voor jou de mooiste momenten?

"Als een moeilijk oudergesprek toch iets in beweging zet. Ik zeg vaak tegen ouders: stap even uit de rol van zorgverlener voor je kind en stap terug in je rol als ouder. Laten we samen kijken wat het beste is. Ik geloof echt dat alle ouders het beste willen voor hun kind. Als je dat als grondhouding hebt en zonder oordeel het gesprek voert, voelen mensen dat. Dan durven ze eerlijk te zijn, en dan krijg je de mooiste gesprekken. Soms stel je maar een vraag, bijvoorbeeld hoe iemands eigen opvoeding eruitzag, en opeens ziet een ouder een patroon dat er al jaren zit. Zo veel heb je dan niet gedaan. Maar voor dat gezin kan het alles veranderen."

Je klinkt niet als iemand die alles heel zwaar maakt.

"Humor is superbelangrijk. Sommige gesprekken zijn echt zwaar. Maar als je daarna samen even kunt lachen, klaart de lucht op en kun je moeilijke onderwerpen bespreken zonder dat alles zwaar hoeft te voelen. Ik ben vrij droog, dat is gewoon karakter. En m'n Rotterdamse accent helpt ook, al zet ik dat onbewust in."

Je werkt bijna drie jaar bij Scala. Hoe blijf je jezelf ontwikkelen?

"In oktober start ik met een train-de-trainer-opleiding, zodat ik intern trainingen kan geven. En vanaf januari ga ik systeemtherapeutisch werken volgen. We kijken vaak te individueel naar een kind, terwijl iedereen in systemen leeft: een gezin, een school, een voetbalclub. Gedrag komt ergens vandaan. Als je naar de omgeving kijkt, zijn er soms kleine aanpassingen die voor iedereen een groot verschil maken. Die ruimte om je te blijven ontwikkelen is er bij Scala echt."

Wanneer ben je trots op je werk?

“Ik ben het meest trots als mensen me niet meer nodig hebben.”

"Dat klinkt gek, maar het is echt zo. Als ouders na een tijdje appen dat het hartstikke goed gaat en we kunnen afsluiten, dan ben ik blij. Grote succeservaringen zijn leuk, maar ik ben vaak nog blijer met een klein stapje. Dat kleine stapje maakt soms een heel groot verschil."

Eerlijk zeggen: had je dit werk altijd al voor ogen?

"Nee! Ik heb jarenlang heel specialistisch gewerkt en had een totaal verkeerd beeld van het wijkteam. Ik dacht dat het saai zou zijn. Tot een vriendin zei: ga een kop koffie met mij drinken, dan haal ik je over. Ik zei nog: succes ermee. Uiteindelijk heb ik op die kop koffie gesolliciteerd. En het is het tegenovergestelde van saai: de ene dag spreek ik kinderen, dan ouders, dan scholen, dan geef ik een training of spar ik met een collega. Ik weet mijn planning voor volgende week, maar het kan zomaar helemaal anders lopen. Juist dat maakt het zo leuk."